Солтүстік Қазақстан облысы

СӘБИТ МҰҚАНОВТЫҢ ӘДЕБИ-МЕМОРИАЛДЫҚ МУЗЕЙ ҮЙІ

Орналасқан жері:Солтустік Қазақстан облысы,Жамбыл ауданы,Сәбит аулы, Сәбит к-сі 25,

С.Мұқанов 1900 жылы 26 сәуірде Преснов,қазіргі Жамбыл ауданында кедей отбасында дүниеге келген .7-жасында жетім қалып,жеке өмірін  бастады.Ауыл молдасынан білім алды.Он бес жасында өз бетімен шығыс классиктерінің шығармаларының,Абай, Г.Тукая өлендерінің оқып,өз өлендерін жаза бастады, және ауыл айтыскерлерімен айтысты 1918-1919 жылдары Омскіде мұғалім курстарында оқып, ауылда ұстаздық  етті.1919-1922 жылы С.Мұқанов –азамат соғысында,ЧОНА отрядында қызметте болды .Институт бітірген соң ,1936 ж Алматыға келді,аздаған үзіліспен кейін Қазақстан Одағының Жазышылар басшысы,1951 жылдан бастап шығармашылық жұмыстармен айналысты.

Алғашқы жинағы Сәбит Мұқановтың 1926 жылы жарық көрді. Олармен жазған  көптеген әңгімелер, эсселер, романдар «Жарық махаббат», «Өмір мектебі», «Балуан Шолақ», «Сырдария», «Дала толқындары», «Ботагөз» және т.б. Драматург ретінде опералары мен либреттосы белгілі «Жеңіс күндері», «Ариана оюы», «Сәкен Сейфуллин» .

С.Мұқанов тек көрнекті жазушы, ақын және драматург ғана емес, сонымен қатар ірі қоғамдық және саяси қайраткер болды. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің депутаты болып сайланды, Қазақстан Ғылым академиясының мүшесі болды.

 

Марапатталған екі белгісімен Еңбек Қызыл Ту және Құрмет ордені, 1967 жылы Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты атанды.

Сәбит Мұқановтың мұражайы жазушының туған жерінде орналасқан. 1990 жылы ағасының үйінде ашылған.

Мұражай қарағай бөренелерінен жасалған бірқабатты ағаштан салынған ғимарат болып табылады. Оның ауданы 180 шаршы метр,ол бес бөлмеден тұрады: жатын бөлме, қонақжай, зал, ас үй, дәліз және жалғастыра салынған пластикалық дәліз.. Мекен территориясында 247 шаршы метрді құрайтын саябақ бар, онда жаз күркесі орналасқан. Мұражайдың іргелес аумағының көлемі 2472,7 м² құрайды. 1958 жылы С.Мұқанов Благовещенка селосындағы көпестің ағаш үйін сатып алып, оны Сәбит ауылына бұзып әкелді. 1959 жылы С.Мұқанов немере ағасы Ш.Мұстафинмен сол үйді тұрғызды, 1990 жылы үйде жазушының мемориалдық мұражайы ашылды. Мұражайдың экспозициясы жазушы өмірінің негізгі кезеңдерін көрсетеді және оған қазақ халқының тұрмысы бойынша жалпы экспозиция кіреді. Бөлмелерде жазушының заттары мен кітаптары орналастырылған. Қорларда С.Мұқановтың әдеби шығармашылығына қатысты бірегей құжаттар сақталған. Ғимараттың алдында жазушының мүсіні тұр.

Ақпарат көздері:

Северо-Казахстанская область. Энциклопедия. Алматы, 2004, с. 396

Отчет. Археологические исследования на территории Северного Казахстана в 2004 году. Петропавловск 2005, с. 19.

Басқа материалдар

Back to top button